Stratenmaker op zee

Boeken    Interviews       Columns        

 

Doe toch normaal

Vrijdagavond liet Jack Spijkerman het fragment weer eens zien. Een oude opname uit de serie van de ‘Stratenmaken op Zee show’. Een destijds alles op de kop zettend TV-programma dat enorm aansloot op de beleving van kinderen. Op dat wat kinderen normaal vinden. Immers, volwassenen gedragen zich vaak zo belachelijk, toch? Stratenmaken op Zee was met zijn ‘omdenken’ de tijd ver vooruit.


In het fragment maakt papa zijn excuses aan zijn kinderen. Dochter en zoon spelen met blokken of zo op de grond in hun kamer. Onderdanig en toenadering zoekend prevelt de vader wat voor zich uit, komt na aandringen van de kinderen uit zijn schulp en brengt uiteindelijk zijn excuuszin uit. De kinderen zullen er over nadenken, overleggen onderling, komen met een voorstel en voorwaarde, etc.

Dit alles met dezelfde teksten, toonzettting en sfeer als ware het omgekeerde het geval. Dus alsof de ouder het kind een reprimande geeft en een excuus van het kind verwacht om het goed te maken. Deze scene, juist door het vanuit het tegengestelde perspectief te bekijken, maakt de vruchteloze machtsbalans van de ouder-kind-relatie schrijnend duidelijk.


En, hoe zit dat in organisaties? Is de baas-medewerker-relatie vaak ook niet de ouder-kind-relatie in zijn machtsverhouding? Hoe lopen de gesprekken tussen de baas en zijn medewerker als er even stevige kost besproken moet worden? Wat zou er echter gebeuren als hetzelfde beoordelingsgesprek omgekeerd gevoerd zou worden met dezelfde woorden inclusief intonatie, nadruk en intentie! Stel dat je dat eens zou proberen, en je zou dat beiden hilarisch vinden, dan kon er wel eens meer een volwassene-volwassene-relatie ontstaan. En die is vruchtbaarder. Niet voor niets blijkt werken in rollen beter te bevallen dan werken vanuit functies. Gelijkwaardig samenwerken bevalt beter dan werken vanuit hiërarchisch ingerichte functies. Kinderen weten heel goed hun ouders aan te pakken als zij zich niets aan trekken van de hierarchische balans. “Doe eens normaal, Pap.” De Stratenmaker op Zee show gaf het lang geleden al aan.


(Is tegelijkertijd ook verschenen op www.organisatieactivist.nl)